Laatst bijgewerkt: 22 oktober 2026


Op deze pagina treft men een uitgebreide handleiding over het zelf kweken van Artemia voor uw aquariumvissen.


Artemia kweken als levend voer voor aquariumvissen

Artemia, ook wel pekelkreeftjes genoemd, zijn kleine kreeftachtigen die van nature in zoute meren en lagunes leven. Ze zijn bij aquariumliefhebbers vooral bekend als levend voer voor jonge vissen. De pas uitgekomen kreeftjes heten naupliën. Door hun kleine formaat en voortdurende beweging zijn ze voor veel jonge vissen een aantrekkelijke prooi. Voor de allerkleinste vislarven kunnen ze nog te groot zijn; die hebben eerst kleiner voer nodig.

Het bijzondere aan Artemia is dat ze rusteieren kunnen vormen, de zogenoemde cysten. Deze zijn te koop en kunnen onder goede bewaaromstandigheden lange tijd houdbaar blijven. Zodra u ze in geschikt zout water brengt en voldoende zuurstof, licht en warmte geeft, begint de ontwikkeling. Daardoor kunt u zelf levend voer produceren op het moment dat u het nodig heeft.

Voor het uitbroeden heeft u geen ingewikkelde installatie nodig. Een uitbroedfles of Artemia-kegel, een luchtpomp met een slangetje, geschikt zout, cysten en een lichtbron zijn meestal voldoende. Een thermometer helpt om de temperatuur in de gaten te houden. Voor het oogsten is een fijn Artemia-zeefje handig, omdat gewone aquarium netjes de kleine naupliën vaak niet tegenhouden.

Begin met schoon water en los het zout volledig op voordat u de cysten toevoegt. Een praktisch uitgangspunt is ongeveer 30 gram geschikt zout per liter water. Speciaal Artemia-zout of een geschikt zeezoutmengsel maakt het bereiden eenvoudig. Volg daarbij ook de aanwijzingen van de leverancier, want de aanbevolen omstandigheden kunnen per product verschillen. Het water mag niet sterk zuur zijn; in de aangeleverde handleiding wordt een pH van ongeveer 8 tot 8,5 aangehouden.

Voeg vervolgens een kleine hoeveelheid cysten toe. U kunt bijvoorbeeld beginnen met een halve theelepel per liter en later beoordelen of dat voldoende voer oplevert. Een grote hoeveelheid eitjes lijkt aantrekkelijk, maar vraagt ook meer zuurstof en maakt het scheiden van de kreeftjes en schalen lastiger. Voor een kleine hoeveelheid jonge vissen is een bescheiden portie vaak al voldoende.

Laat de lucht via een open slangetje onderin de fles binnenkomen. De beluchting moet de cysten voortdurend in beweging houden, zodat ze zich niet op de bodem ophopen. Een bruissteen is hiervoor doorgaans niet nodig. Zorg daarnaast voor voldoende licht en een gelijkmatige temperatuur van ongeveer 25 tot 28 °C. Voorkom dat de fles door een lamp of direct zonlicht te warm wordt.

Onder gunstige omstandigheden komen de meeste cysten binnen ongeveer 18 tot 36 uur uit. De precieze tijd hangt af van de temperatuur en de kwaliteit van de cysten. U herkent de uitgekomen naupliën aan de kleine, oranje bewegende puntjes in het water. Tijdens het uitbroeden hoeft u geen voer toe te voegen.

Om te oogsten zet u de luchtpomp uit en laat u het water enkele minuten tot rust komen. Lege schalen verzamelen zich meestal aan het oppervlak, terwijl niet uitgekomen cysten naar de bodem kunnen zakken. Met een klein lampje aan de zijkant kunt u de naupliën naar één plek lokken. Zuig ze daar voorzichtig met een dun slangetje weg en probeer zo weinig mogelijk schalen en ongeopende cysten mee te nemen.

Vang de naupliën op in een fijn Artemia-zeefje en spoel ze kort met schoon zoet water voordat u ze aan zoetwatervissen voert. Zo verwijdert u het meeste aanhangende zoutwater. Giet het broedwater niet rechtstreeks in het aquarium. Voer bij voorkeur kleine porties die de vissen vlot opeten, want Artemia blijft in zoet water maar beperkt in leven.

Vers uitgekomen naupliën beschikken nog over een eigen voedselvoorraad. Ze zijn daardoor praktisch als eerste voer voor jonge vissen die groot genoeg zijn om ze te eten. Wilt u dagelijks verse naupliën aanbieden, dan kunt u twee of drie flessen afwisselend gebruiken. Door iedere dag een nieuwe kweek te starten, ontstaat een doorlopende voorraad. Maak iedere fles na het oogsten schoon voordat u opnieuw begint.

U kunt ook een deel van de naupliën grootbrengen. Daarvoor is een aparte bak van ongeveer 5 tot 20 liter bruikbaar, met zout water van vergelijkbare samenstelling en een rustige beluchting. De kreeftjes hebben ruimte, zuurstof en voldoende voedsel nodig. Grootbrengen vraagt daarom meer aandacht dan alleen het uitbroeden van cysten.

Zodra de jonge Artemia voedsel kan opnemen, kunt u zeer fijn voer aanbieden, zoals speciaal Artemia-voer, een kleine hoeveelheid spirulinapoeder of geschikt algenrijk water. Doseer voorzichtig. Het voer moet uit kleine deeltjes bestaan die de dieren uit het water kunnen filteren. Als het water steeds troebeler wordt of onaangenaam gaat ruiken, is dat een teken dat de kweek uit balans raakt. Verwijder vuil en dode dieren en ververs zo nodig een deel van het water met vers bereid zout water van dezelfde temperatuur en zoutconcentratie.

Bij voldoende voeding en gunstige omstandigheden kunnen de kreeftjes na ongeveer twee weken volwassen zijn, al kan de ontwikkeling ook langer duren. Volwassen Artemia is geschikt voor vissen die grotere prooien aankunnen. De voedingswaarde wordt mede bepaald door het voer waarmee u de kreeftjes grootbrengt.

Voor sommige kweekdoelen kan verrijking nuttig zijn. Daarbij krijgen de Artemia vóór het voeren een speciaal voedingsmiddel, zodat ze extra voedingsstoffen aan de vissen doorgeven. Vooral bij bepaalde zeevislarven is de samenstelling van de vetzuren van belang. Gebruik hiervoor een geschikt verrijkingsproduct volgens de aanwijzingen van de fabrikant. Spirulina kan onderdeel zijn van de voeding, maar is niet zonder meer een vervanging voor een gericht vetzuurverrijkingsmiddel.

Als een kweek weinig oplevert, controleer dan eerst de cysten, de temperatuur, het zoutmengsel en de beluchting. Oude of vochtig bewaarde cysten kunnen minder goed uitkomen. Een lage temperatuur vertraagt de ontwikkeling, terwijl onvoldoende beluchting ervoor kan zorgen dat cysten bezinken en te weinig zuurstof krijgen. Bij het grootbrengen zijn overvoeren en vervuiling belangrijke oorzaken van problemen.

Bewaar ongebruikte cysten volgens de aanwijzingen op de verpakking, doorgaans koel, droog en goed afgesloten. Voorkom dat er vocht bij komt. Werk met schoon materiaal en spoel alles zorgvuldig na, zodat er geen resten van zeep of andere schoonmaakmiddelen achterblijven.

Artemia is een praktische aanvulling op een gevarieerd dieet. Het uitbroeden is betrekkelijk eenvoudig en maakt het mogelijk om regelmatig kleine porties levend voer beschikbaar te hebben. Met schoon materiaal, een stabiele temperatuur en voldoende beluchting kunt u al met een eenvoudige opstelling een bruikbare kweek beginnen.




Hoe nuttig vond je dit artikel?

Klik op een ster om jouw beoordeling achter te laten.

(Plaatsing star-rating 03-01-2026)

Rating: 5 sterren, 5 stemmen.