Laatst bijgewerkt: 1 januari 2026

1. Wat zijn watervlooien en waarom kweken?

Watervlooien behoren tot het geslacht Daphnia en zijn kleine zoetwaterkreeftachtigen die in tal van ecosystemen voorkomen. Ze zijn uiterst belangrijk voor veel waterorganismen en worden vaak gebruikt als een bron van voedsel vanwege hun gunstige voedingswaarde.

Voordelen als visvoer:

• Zeer eiwitrijk, maar niet vet, wat ideaal is voor het dieet van vissen.

• Bevorderen goede spijsvertering en houden vissen in topconditie.

• Natuurlijk laxerend → voorkomt verstopping en draagt bij aan de algehele darmgezondheid.

• Vissen jagen er actief op, wat hun natuurlijke gedrag stimuleert.

• Veilig alternatief voor levend voer uit de natuur, zonder risico's op ziektes of vervuiling.

Waarom zelf kweken?

Het zelf kweken van watervlooien is niet alleen kosteneffectief, maar geeft je ook de controle over de kwaliteit van het voedsel dat je aan je vissen geeft. Bovendien is het een duurzame en betrouwbare manier om altijd verse watervlooien beschikbaar te hebben, zonder afhankelijk te zijn van externe leveranciers of seizoensgebonden schommelingen. Het proces is eenvoudig op te zetten, vraagt weinig ruimte en kan flexibel worden aangepast aan de specifieke behoeften van jouw aquarium of vijver. Hiermee zorg je voor een constante toevoer van voedzaam en gezond voer voor je vissen.

2. Geschikte soorten

Daphnia pulex, is een klein soort dat uitstekend geschikt is voor jonge vissen en/of kleinere soorten. Het is een populaire keuze vanwege de eenvoud van gebruik en de veelzijdigheid in verschillende aquatische omgevingen.

Daphnia magna, dit is een groot soort dat bij uitstek geschikt is voor grotere vissen die behoefte hebben aan een voedzame en omvangrijkere prooi. Dit type wordt vaak ingezet bij kwekers die met robuuste vissoorten werken.

Moina, een zeer klein soort dat perfect is voor larven en pas uitgekomen visjes. Door het kleine formaat is het eenvoudig te consumeren door de allerkleinste vissen en biedt het essentiële voedingsstoffen voor een gezonde start.

Bosmina, een middelgroot type dat ideaal is voor middelgrote vissoorten. Dit soort wordt vaak gewaardeerd vanwege zijn hoge voedingswaarde en kan dienen als een uitstekende aanvulling op het dagelijkse dieet van diverse vissen. Bovendien is het een betrouwbare keuze voor aquaria met een gemengde vispopulatie.

👉 Begin bij voorkeur met Daphnia pulex: sterk, vergevingsgezind en bijzonder geschikt voor beginners of degenen die net starten met het kweken van visvoer.

3. Benodigd materiaal (uitgebreid)

Bakken:

• Inhoud: 10–50 liter. Het is belangrijk om een geschikte inhoud te kiezen die past bij het doel en de hoeveelheid water die je nodig hebt.

• Materiaal: kunststof, glas, emmer, regenton. Zorg ervoor dat het materiaal stevig en duurzaam is, zodat het bestand is tegen langdurig gebruik.

• Meerdere bakken = hogere kans op succes. Meer bakken zorgen voor flexibiliteit en vergroten de mogelijkheid om eventuele problemen op te vangen.

Water:

• Leidingwater 24–48 uur laten staan. Dit geeft de tijd om eventuele schadelijke stoffen, zoals chloor, te laten vervliegen.

• Of regenwater (niet van bitumen dak). Gebruik waar mogelijk schoon regenwater dat vrij is van verontreiniging.

• pH: 6,5 – 8,0. De zuurgraad moet in dit bereik liggen om een gezonde omgeving te garanderen.

• Hardheid: licht tot middelhard. Dit zorgt voor een stabiele waterkwaliteit die essentieel is voor succes.

Overig:

• Fijnmazig net (artemia-net). Dit is onmisbaar voor het voorzichtig vangen van kleine organismen zonder schade te veroorzaken.

• Pipet of klein bekertje. Dit hulpmiddel is handig voor het nauwkeurig doseren en hanteren van kleine hoeveelheden vloeistof.

• Eventueel thermometer. Gebruik een thermometer om ervoor te zorgen dat de temperatuur altijd optimaal blijft.

• Geen filter, geen luchtpomp. Deze zijn niet nodig en kunnen zelfs nadelige effecten hebben op het ecosysteem.

4. Locatie & licht

Binnen:

• Plaats in de buurt van een raam, waar indirect zonlicht de voorkeur heeft.

• De temperatuur is hier constanter en minder gevoelig voor schommelingen.

Buiten:

• Kies voor een locatie met schaduw of half-schaduw voor optimale omstandigheden.

• Hier bevordert het licht de natuurlijke algengroei op een evenredige manier.

• Houd rekening met zware regenval en periodes van extreme hitte als risico.

⚠️ Langdurige blootstelling aan volle zon kan leiden tot overmatige verhitting en zuurstoftekort.

5. Temperatuur

• Ideale temperatuur: 18–24°C. Dit bereik zorgt voor optimale omstandigheden voor groei en welzijn.

• Groei vertraagt aanzienlijk bij minder dan <15°C, wat kan leiden tot minder gezonde watervlooien.

• Sterfte treedt vaak op bij temperaturen hoger dan >28°C, wat vermeden moet worden.

Bij hoge temperaturen is het belangrijk om het volgende te doen:

• Waterniveau iets verlagen om de temperatuur te helpen reguleren binnen een gezond bereik.

• Dagelijks kleine waterverversing uitvoeren om ervoor te zorgen dat alles fris blijft en oververhitting wordt voorkomen.

• Zorgen voor extra schaduw in de omgeving om overmatige blootstelling aan hitte te verminderen.

6. Voeding (zeer belangrijk onderdeel)

Watervlooien filteren zwevende micro-organismen uit het water, wat essentieel is voor hun voeding en groei, en tegelijkertijd bijdragen aan het schoonhouden van het water in hun omgeving.

Beste voeding (op volgorde):

1. Groen water (algenwater) – De ideale natuurlijke voeding voor watervlooien, rijk aan essentiële voedingsstoffen die bijdragen aan hun algehele gezondheid en vitaliteit.

2. Gistoplossing – Een effectieve optie die eenvoudig en goedkoop is, maar wel met mate gebruikt moet worden om overvoeding te voorkomen.

3. Spirulina – Een hoogwaardige voedingsbron, rijk aan eiwitten en andere voedingsstoffen, die de groei en voortplanting van watervlooien aanzienlijk kan bevorderen.

4. Vloeibaar plantenvoer (zeer verdund!) – Een alternatieve voedingsbron die met zorg gebruikt moet worden om het water niet te belasten, maar toch nuttig kan zijn in specifieke omstandigheden.

6.1 Groen water maken (uitgebreid)

1. Vul een doorzichtige fles of een geschikte bak volledig met water.

2. Plaats deze vervolgens op een zonnige plek buiten.

3. Voeg een klein beetje aquariumwater of vijverwater toe.

4. Na ongeveer 5 tot 14 dagen is het water helder groen geworden.

5. Gebruik dit groene water dagelijks in kleine hoeveelheden.

💡 Groen water = het meest stabiele en veilige water.

6.2 Gistoplossing correct gebruiken

• Gebruik een klein snufje droge gist.

• Los de gist op in exact 250 ml water.

• Het water mag licht troebel zijn, dit is normaal.

• Gebruik een pipet of lepel om het voorzichtig toe te voegen.

⚠️ Te veel gist betekent zuurstoftekort → dit leidt tot massale sterfte.

7. Starten van de kweek

1. Vul de bak volledig met het eerder voorbereide water, zorg ervoor dat dit water op de juiste temperatuur en samenstelling is afgestemd.

2. Voeg eventueel een klein beetje groen water toe om een natuurlijke voedingsbasis te creëren, maar doe dit met mate om balans te behouden.

3. Laat de startcultuur langzaam acclimatiseren aan de nieuwe omstandigheden door deze stapsgewijs kennis te laten maken met het water.

4. Laat de watervlooien voorzichtig los in de bak, zorg dat ze zoveel mogelijk zonder stress in hun nieuwe omgeving aankomen.

5. Gedurende de eerste 24 uur na het loslaten is het belangrijk om niet te voeren, zodat de vlooien zich goed kunnen aanpassen.

6. Begin daarna zeer licht met voeren om de watervlooien langzaam aan hun nieuwe dieet te laten wennen en overvoeren te voorkomen.

8. Vermeerdering & levenscyclus

• Bij optimale omstandigheden: parthenogenese, een proces waarbij vrouwtjes zich zonder mannetjes kunnen voortplanten.

• Vrouwtjes krijgen doorgaans elke 2–3 dagen meerdere jongen, wat bijdraagt aan een snelle toename van de populatie.

• Onder deze gunstige omstandigheden kan de populatie explosief groeien en binnen korte tijd aanzienlijk groter worden.

Belangrijke stressfactoren:

• Temperatuur, vooral wanneer deze afwijkt van het ideale bereik.

• Voedseltekort, wat de groei en voortplanting ernstig kan beperken.

• Slechte waterkwaliteit, die een directe impact heeft op het welzijn en de overlevingskansen.

Bij stressvolle omstandigheden wordt overgeschakeld naar de productie van eieren met harde schaal, ook wel overlevingseieren genoemd, om de soort te beschermen en voortbestaan te garanderen.

9. Waterbeheer

• Vermijd volledige waterverversingen in je aquarium.

• Wat je wél kunt doen:

  • Ververs 10–20% van het water als er een onaangename geur ontstaat.

  • Vul het aquarium aan met water dat al eerder uit het aquarium kwam.

• Een beetje troebel water is juist gunstig en optimaal.

10. Oogsten (correcte methode)

• Gebruik altijd een fijnmazig net dat zorgvuldig is ontworpen.

• Oogst maximaal 30–40% van het totaal om de balans te bewaken.

• Nooit alles weghalen, laat altijd een deel staan.

• Oogsten op de juiste manier stimuleert de natuurlijke voortplanting.

Frequentie van oogsten:

• Bij een kleine kweek: 2–3× per week, afhankelijk van de groei.

• Bij een grote kweek: dagelijks in kleine hoeveelheden oogsten.

11. Veelgemaakte fouten (belangrijk!)

❌ Te veel voeren, wat kan leiden tot vervuiling en stress bij de dieren.
❌ Volle zon, waardoor het water te warm kan worden en schadelijk kan zijn.
❌ Te kleine bak, die onvoldoende ruimte biedt voor een gezonde leefomgeving.
❌ Slechte hygiëne (zeepresten!), wat irritaties of gezondheidsproblemen kan veroorzaken.
❌ Slechts één kweekbak, wat risico's vergroot bij ziektes of calamiteiten.

12. Problemen & oplossingen

Water stinkt → Oorzaak: Overvoeren van de vijver of het aquarium → Oplossing: Ongeveer 30% van het water verversen om de geur te verminderen.

Massasterfte → Oorzaak: Zuurstoftekort in het watermilieu → Oplossing: Minder voeren om zuurstofgebruik door afvalproductie te beperken.

Geen groei → Oorzaak: Te weinig voedsel beschikbaar voor organismen → Oplossing: Iets meer groen water toevoegen om de voedselvoorraad te verbeteren.

Rode vlooien → Oorzaak: Zuurstofstress in het ecosysteem → Oplossing: Koeler water creëren en een gedeelte van het water verversen.

13. Opschalen naar continue productie

• 3–4 bakken naast elkaar om efficiënt gebruik te maken van ruimte.

• Elk op een andere dag oogsten voor een gestroomlijnde planning.

• Altijd 1 “rustbak” om grond en groei te optimaliseren.

14. Watervlooien bewaren

• Kort: 1–2 dagen bewaren in de koelkast, mits goed afgesloten.

• Lang: invriezen is mogelijk, maar met minder voedingswaarde als gevolg.

• Beste: direct voeren voor optimale versheid.

15. Veiligheid & gezondheid

• Haal geen water uit vervuilde sloten om mogelijke gezondheidsrisico's en verontreiniging te voorkomen.

• Gebruik nooit water dat is behandeld met pesticiden, aangezien dit schadelijke gevolgen kan hebben.

• Dek de buitenbak goed af om te voorkomen dat muggen zich hierin vermenigvuldigen en overlast veroorzaken.

16. Alternatieven (indien interesse)

• Cyclops

• Moina

• Artemia

• Microwormen

Deze worden binnenkort ook besproken

Hoe nuttig vond je dit artikel?

Klik op een ster om jouw beoordeling achter te laten.

(Plaatsing star-rating 01-01-2026)